میرنیوز

حکایت شیعیان اعتقادی، سیاسی و دوستدار در کوفه/معاویه شاهراه اقتصادی را در دست خود گرفته بود

حکایت شیعیان اعتقادی، سیاسی و دوستدار در کوفه/معاویه شاهراه اقتصادی را در دست خود گرفته بود 2022-08-02T14:59:21+04:30

به گزارش خبرنگار مهر، چهارمین قسمت از برنامه سوره فصل کوفه با حضور زهرا روح‌اللهی امیری استاد دانشگاه پخش شد.

مهمان برنامه در ابتدای صحبت خود با اشاره به ساختار اجتماعی کوفه توجه به جمعیت این شهر را مهم خواند و گفت: باید توجه کرد که کنش‌های اجتماعی جمعیت یک شهر چه عناصری هستند و تابع چه عواملی می‌باشند. اگر بخواهیم به ابتدای تشکیل کوفه بنگریم باید توجه کنیم که در پایه‌گذاری این شهر اولین مؤلفه تاریخی شکل گیری یک شهر یعنی اراده جمعی کنار گذاشته شده است. در واقع کوفه زمانی به عنوان شهر انتخاب می‌شود که مدائن مکان مناسبی برای اسکان قبایل عرب شناخته نمی‌شود. از طرفی اسکان قبایل در این مکان هم اسکان اضطراری است و در واقع کوفه یک پایگاه نظامی است نه شهر. در وهله دوم نیز نژاد مشترک برای تشکیل یک شهر مهم است که کوفه واجد این مساله هم نبود.

روح‌اللهی امیری عرب قحطانی و عرب عدنانی که تشکیل دهنده کوفه هستند را دو نژاد دارای اختلاف شدید دانسته و تاکید کرد: عرب قحطانی در جنوب شبه جزیره زندگی می‌کردند و سابقه بیشتری نسبت به دیگر اعراب شمال داشتند. حتی در زمانی که پیامبر در مدینه بودند هم بخشی از اختلاف بین انصار و مهاجرین به اختلاف میان عرب قحطانی و عدنانی بازمی‌گشت.

وی با اشاره به اینکه سعد برای کم کردن تضادهای نژادی در کوفه در ابتدای تأسیس آن تقسیم بندی هفت‌گانه‌ای انجام داد گفت: پایه این تقسیم‌بندی عشایری بود و قبایلی که پیوند مشترکی داشتند کنار هم قرار داده می‌شدند. اما در حالی که از ۲۰ هزار نفری که وارد کوفه شدند ۱۲ هزار نفر یمنی بودند تعداد خطه‌های کمتری به آنها اختصاص داده می‌شود.

مسعود دیانی سردبیر و مجری برنامه در این بخش این پرسش را مطرح می‌کند که آیا بین قبایل محب امام علی (ع) در کوفه هم اختلاف وجود داشته است یا خیر. دکتر امیری در پاسخ به این پرسش با اشاره به اینکه بین همه قبایل اختلاف وجود داشته است گفت: هم در خود قبیله‌ها بدنه قبلی نسبت به اشراف امتیازات کمتری داشتند و هم قبایل کوچک‌تر نسبت به قبایل بزرگ‌تر امتیازات کمتری داشتند و همین باعث اختلاف بین آنها می‌شده است. از طرفی در دسته‌بندی‌های شهر کوفه سعی بر این بوده است که این اختلافات میان قبایل حفظ شود.

امیری در ادامه با اشاره به قبیله بنی تمیم و نسبت آنها با اهل بیت گفت: در واقعه کربلا هر قبیله‌ای تعداد سر بیشتری از شهدای کربلا داشت جایزه بیشتری می‌گرفت و این قبیله هم ۱۷ سر از سرهای شهدای کربلا را جدا کرده بود تا به جایزه برسند. از قبیله بنی اسد اما تعدادی بودند که در کنار اما جنگیدند اما تعداد آنها بسیار کم بود.

مجری برنامه با اشاره به شام و قدمت تاریخی آن این پرسش را مطرح کرد که آیا شام برای مردم کوفه رشک برانگیز بود و دست به مقایسه خودشان با شام می‌زدند یا نه.

روح‌الله امیری در پاسخ تاکید کرد که در مقایسه این دو باید چند مساله را مورد نظر قرار داد. مساله اول از نگاه وی پیشینه رقابت میان شام و عراق است. مساله دوم ثروت و سرمایه‌ای است که در شام وجود داشته و به آن در نتیجه فتوحات وارد می‌شده است.

بسیاری از کسانی که به کوفه آمدند به دلیل غنیمت‌ها و خراج در منطقه بود

وی با تاکید بر اهمیت فتوحات و غنیمت‌های ناشی از آن گفت: بسیاری از کسانی که به کوفه آمدند به خاطر به دست آوردن فتوحات و غنیمت‌ها در این منطقه ساکن شدند. غنیمت و خراج مساله مهمی بود و برای نمونه شام که از خراج مصر بهره می‌برد دست بالا را داشت و در زمان امام علی (ع) که فتوحات متوقف شد نبود غنیمت به حکومت آن حضرت آسیب زد.

روح‌اللهی امیری با اشاره به اینکه کوفه شهری مهاجرپذیر بوده است و جمعیت آن از ۲۰ هزار به ۱۲۰ هزار نفر می‌رسد گفت: این مساله باعث می‌شد حاکمان دست به تغییر ساختار این شهر بزنند. وقتی امام وارد کوفه شدند دسته‌بندی ۷ گانه ثابت می‌ماند اما ۴ دسته به یمنی‌ها تعلق می‌گیرد و ۳ دسته به دیگران. اما پس از صلح امام حسن و در دوره زیادابن ابیه در این دسته‌بندی‌ها تغییر ایجاد می‌شود. زیاد فردی ضد شیعه بود و به صورت هدف‌دار نظام عشیره‌ای کوفه را برهم زد. او کوفه را به ۴ قسمت تقسیم کرد و هر قبیله شیعی را در ذیل یک قبیله دیگر قرار می‌دهد.

کارشناس برنامه سوره با بیان اینکه اولین جریانی که می‌تواند در کوفه قدرت نمایی کند جریان صحابه است تاکید کرد: جریان صحابه خود به جریان‌های مختلفی تقسیم می‌شد و درون‌شان بنی امیه هم حضور داشت اما در ابتدای کوفه نمی‌توانست خودی نشان دهد ولی از دوران خلیفه سوم قدرت گرفتند.

وی عبدالله بن مسعود را بی‌واسطه و با واسطه معلم همه کوفیان خوانده و گفت: او از بیان شرح نزول آیات طفره می‌رفته و در واقع کاری که انجام می‌داده است پایین آوردن درک مردم از قرآن و بیگانه شدن آنها با روایات مرتبط با قرآن بوده است. یکی از تبعات حضور عبدالله بن مسعود در کوفه قشری گرایی و ظاهرگرایی در کوفه بوده است. یکی از گروه‌هایی که پیامد آموزش‌های سطحی‌نگرانه او بود خوارج بودند و گروه دیگر عالمان کوفه بودند. عالمان کوفه یا قراء در جنگ صفین به سه دسته تقسیم می‌شوند که دسته اول حاضر به پیوستن به سپاه امام علی نمی‌شوند و دسته دوم به مرزها می‌روند تا در جنگ شرکت نکنند و دسته سوم هم نه تنها شرکت نمی‌کنند بلکه مبارزین در رکاب امام را هم سرزنش می‌کنند که این نشان می‌دهد که اگر دسته اول و دوم گرایش‌هایی به امام دارند اما دسته سوم مخالف شخص امام (ع) هستند.

روح‌اللهی امیری با اشاره به اینکه بسیاری از قراء در ابتدا حب امام علی (ع) داشتند اما به تدریج استحاله می‌شوند گفت: در دوران زیاد ابن ابیه بسیاری از این افراد به کار گرفته می‌شوند و حتی به مقام خزانه‌داری می‌رسند.او با دسته‌بندی شیعیان کوفه به شیعه اعتقادی، شیعه سیاسی و شیعه دوستدار گفت: شیعه اعتقادی اعتقاد به امامت امام داشتند اما شیعه سیاسی این گونه نبود و صرفاً از نظر حکومت امام را قبول داشتند. همچنین دسته سوم امام را به خاطر انتساب به پیامبر دوست داشتند.

معاویه و تحریم اقتصادی شیعیان

مهمان برنامه در پاسخ به این سوال مجری که آیا معاویه راهکاری برای تضعیف اقتصادی شیعیان به کار گرفته بود یا نه گفت: کسانی که به کوفه آمده بودند از نظر مالی وابسته به بیت‌المال بودند نه تجارت و بازرگانی. معاویه هم شاهراه اقتصادی را در دست خود گرفته بود و هرگونه بدگویی و مخالفت می‌توانست باعث قطع این مقرری شود.

روح‌اللهی امیری در بخش پایانی با تاکید بر اینکه برخی شیعیان در قبال سیاست‌های اموی منفعل نبودند و پس از پذیرش صلح امام حسن به نقض آن اعتراض می‌کردند گفت: در مقابل سیاست لعن امام علی مجالسی برای گرامیداشت امام برگزار می‌کردند. زیاد این ابیه برای مقابله با آنها سیستم خبرچینی برپا می‌کند و جو شیعه علیه شیعه را به راه می‌اندازد تا جایی که در دستگیری حجربن عدی جوانان شیعه را تحریک می‌کند تا آنها میدان دار مبارزه با حجر شوند. اما کسانی هم بودند که حاضر به بدگویی علیه امام علی (ع) نشدند و کشته یا تبعید و زندانی شدند.

منبع : خبرگزاری مهر


کلمات کلیدی :
اشتراک گذاری :

آخرین اخبار فرهنگی

نامه جمعی از معلمان ۱۵ استان به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه‌بازی‌ها شود

 نامه جمعی از معلمان ۱۵ استان به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه‌بازی‌ها شود
2022-09-29T21:49:49+03:30
جمعی از معلمان کشور از ۱۵ استان در نامه‌ای خطاب به علی دایی در خصوص مواضع اخیر او مطالبی را بیان کردند. آن‌ها خواستار ورود جامع و غیرجانبدارانه علی دایی به‌...

نمایش‌های برگزیده بخش خیابانی در تئاتر مقاومت معرفی شدند

 نمایش‌های برگزیده بخش خیابانی در تئاتر مقاومت معرفی شدند
2022-09-29T14:56:23+03:30
هجدهمین دوره جشنواره تئاتر مقاومت، آثار راه‌یافته به بخش خیابانی را معرفی کرد.

مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی با عکاس دفاع مقدس دیدار کرد

 مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی با عکاس دفاع مقدس دیدار کرد
2022-09-29T14:03:03+03:30
مدیرکل مرکز هنرهای تجسمی به مناسبت هفته دفاع مقدس با محمدحسین حیدری عکاس نام‌آشنای دوران دفاع مقدس دیدار کرد.

شکنجه زیر آب یخ در اردوگاه "عنبر" به جرم بسیجی بودن

 شکنجه زیر آب یخ در اردوگاه "عنبر" به جرم بسیجی بودن
2022-09-29T13:49:47+03:30
در اردوگاه عنبر سرگردی بود به نام سرگرد محمودی که به فارسی مسلط بود و بسیاری از اسرا را اذیت می‌کرد. یک روز به من گفت که تو آمدی ما را بُکشی؟ آمدی با ما بجن...

نامه جمعی از معلمان ۱۵ استان به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه بازی‌ها شود

 نامه جمعی از معلمان ۱۵ استان به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه بازی‌ها شود
2022-09-29T13:23:05+03:30
۱۷۰ معلم از ۱۵ استان کشور در نامه‌ای خطاب به علی دایی در خصوص مواضع اخیر او مطالبی را بیان کردند. آن‌ها خواستار ورود جامع و غیرجانبدارانه علی دایی به عنوان ...

نامه ۱۷۰ معلم به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه بازی‌ها شود

 نامه ۱۷۰ معلم به "علی دایی": «قهرمان ایرانی» نباید خرج سیاست و گروه بازی‌ها شود
2022-09-29T12:56:26+03:30
۱۷۰ معلم از ۱۵ استان کشور در نامه‌ای خطاب به علی دایی در خصوص مواضع اخیر او مطالبی را بیان کردند. آن‌ها خواستار ورود جامع و غیرجانبدارانه علی دایی به عنوان ...

تمدید مهلت ارسال آثار به سوگواره بین المللی ملت امام حسین(ع)

تمدید مهلت ارسال آثار به سوگواره بین المللی ملت امام حسین(ع)
2022-09-29T12:09:37+03:30
دبیر اجرایی دومین سوگواره بین المللی ملت امام حسین (ع) از تمدید مهلت ارسال آثار متقاضی به دبیرخانه این رویداد عاشورایی تا پایان مهرماه خبر داد.

«رفتار با همسایه بر اساس آموزه‌های قرآن و اهل بیت (ع)» منتشر شد

«رفتار با همسایه بر اساس آموزه‌های قرآن و اهل بیت (ع)» منتشر شد
2022-09-29T12:09:36+03:30
کتاب «رفتار با همسایه بر اساس آموزه‌های قرآن و اهل بیت (ع)» اثر حجت الاسلام عیسی عیسی زاده است که در پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی...

افزایش همکاری‌ها میان آستان حسینی و مرکز امام سجاد (ع) استرالیا

افزایش همکاری‌ها میان آستان حسینی و مرکز امام سجاد (ع) استرالیا
2022-09-29T12:09:36+03:30
هیئت نمایندگی مرکز امام سجاد (ع) در جریان سفر به کربلا از فعالیت‌های قرآنی آستان مقدس حسینی در استرالیا تشکر و قدردانی کرد.

برگزیدگان تئاتر دفاع مقدس بچه‌های مسجد (طهران) معرفی شدند

 برگزیدگان تئاتر دفاع مقدس بچه‌های مسجد (طهران) معرفی شدند
2022-09-29T12:16:29+03:30
مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری، با تاکید براینکه اخلاق مهم‌ترین مولفه برای هنرمندان تئاتر است، گفت: حوزه هنری بچه‌های مسجد را امید آینده هنرنمایشی کشور م...

فراموش‌کردیم نوحه یک آیین است / نمی‌توان اثری ساخت که ۸۰ میلیون ایرانی بپسندند

 فراموش‌کردیم نوحه یک آیین است / نمی‌توان اثری ساخت که ۸۰ میلیون ایرانی بپسندند
2022-09-29T12:16:29+03:30
کارشناسان حوزه موسیقی با حضور در گفتمان موسیقی دفاع مقدس، درباره تاثیر نوحه در دوران دفاع مقدس و همچنین تاثیر دفاع مقدس بر تغییرات ایجاد شده در نوحه، به بحث...

نتفلیکس شکایتش را پس‌گرفت و باز خبرساز شد

 نتفلیکس شکایتش را پس‌گرفت و باز خبرساز شد
2022-09-29T10:43:02+03:30
کمپانی نتفلیکس روز گذشته در اطلاعیه‌ای رسمی شکایت خود از سازندگان یک آلبوم موسیقی غیر رسمی را رسماً پس گرفت.

ماجرای دستبرد به انبار تسلیحاتی صدام در "شروع تازه"

 ماجرای دستبرد به انبار تسلیحاتی صدام در "شروع تازه"
2022-09-29T09:36:26+03:30
به مناسبت هفته دفاع مقدس امروز برنامه صبح‌گاهی "شروع تازه" که از رادیو اقتصاد پخش شد به ماجرا دستبرد به انبار تسلیحاتی نظامیان صدام در اوایل دفاع ...

تحریم اسکار توسط روسیه و تصمیم‌گیری هوشمندانه ایران

 تحریم اسکار توسط روسیه و تصمیم‌گیری هوشمندانه ایران
2022-09-29T09:09:43+03:30
خبر تحریم اسکار توسط روسیه بعد از تحریم جشنواره مسکو توسط آمریکا، نشان داد که با وجود ارزش‌های والای «بدون قرار قبلی» از منظر فرهنگی و هنری، عدم ا...

کدام اعمال خوب می‌توانند اعمال بد را از بین ببرند؟

کدام اعمال خوب می‌توانند اعمال بد را از بین ببرند؟
2022-09-29T08:49:37+03:30
اگر کسی قتل نفس مرتکب شده و یا عمل منافی عفت انجام داده باشد، با خواندن چند رکعت نماز یا انفاق به فقرا نمی‌تواند، گناه را جبران کند.

واکنش "حمید هیراد " به دوقطبی‌سازی‌های اخیر: خاک پای ایران و ایرانی هستم

 واکنش "حمید هیراد " به دوقطبی‌سازی‌های اخیر: خاک پای ایران و ایرانی هستم
2022-09-29T08:29:45+03:30
اخیراً تعداد حساب کاربری نا معلوم با ارسال کامنت‌ها و پست‌های متفاوت به حساب کاربری "حمید هیراد" او را وادار به اتخاذ واکنش نسبت به حوادث اخیر کرد...

پرونده مهاجرت سعید مولایی و تعلیق ۴ ساله جودو در تلویزیون باز می‌شود

 پرونده مهاجرت سعید مولایی و تعلیق ۴ ساله جودو در تلویزیون باز می‌شود
2022-09-28T18:23:06+03:30
مستند "عملیات المپیک" به کارگردانی حسین الهام، مروری بر تحریم ورزشی کشورها در طول تاریخ داشته و پرونده تعلیق جودو ایران را باز می‌کند.

کنسرت مجید انتظامی به تعویق افتاد

 کنسرت مجید انتظامی به تعویق افتاد
2022-09-28T17:43:07+03:30
روابط عمومی بنیاد فرهنگی هنری رودکی با انتشار اطلاعیه‌ای از به تعویق افتادن مجموعه کنسرت‌های «همراه با خاطره‌ها» به آهنگسازی و رهبری ارکستر مجید ا...

افشای ناگفته‌های محرمانه از مکالمات نظامیان عراقی در تلویزیون

 افشای ناگفته‌های محرمانه از مکالمات نظامیان عراقی در تلویزیون
2022-09-28T17:03:00+03:30
مستند «راکال» ناگفته‌های محرمانه و جذاب سال‌های دفاع مقدس و تیم شنود مکالمات نظامیان عراقی چهارشنبه ساعت ۲۰ از شبکه مستند پخش می شود.

جریان‌شناسی رفتار اینفلوئنسرها به عنوان پیش‌قراولان لشگرهای صفر و یکی

 جریان‌شناسی رفتار اینفلوئنسرها به عنوان پیش‌قراولان لشگرهای صفر و یکی
2022-09-28T17:03:00+03:30
تحقیقات انجام شده نشان می‌دهد اینفلوئنسرهای دنیای مجازی با توجه به تعداد مخاطبان خود از سوی برخی کشورها برای جریانسازی با اهداف از پیش تعیین شده در سایر نقا...

دانشجوی نیجریه‌ای: اتحاد مسلمانان ناگسستنی است / وضعیت اربعین در نیجریه

  دانشجوی نیجریه‌ای: اتحاد مسلمانان ناگسستنی است / وضعیت اربعین در نیجریه
2022-09-28T16:23:03+03:30
یک دانشجوی نیجریه‌ای ضمن تأکید بر اینکه اتحاد مسلمانان ناگسستنی است، از وضعیت پیاده‌روی اربعین در این کشور صحبت کرد.

ایران و سوریه یادداشت تفاهم فرهنگی امضا کردند

 ایران و سوریه یادداشت تفاهم فرهنگی امضا کردند
2022-09-28T16:09:47+03:30
ایران و سوریه یادداشت تفاهم فرهنگی در زمینه‌های مختلف اعم از سینما، تئاتر، موسیقی، ترجمه کتاب و آثار باستانی امضا کردند.

اجراهای تئاترشهر متوقف شدند

 اجراهای تئاترشهر متوقف شدند
2022-09-28T15:56:23+03:30
براساس اطلاعیه‌ای، اجرای عمومی آثار نمایشی تئاترشهر تا اطلاع ثانوی به تأخیر افتاد.

روسیه اسکار را تحریم کرد

 روسیه اسکار را تحریم کرد
2022-09-28T15:56:23+03:30
روسیه امسال فیلمی برای شرکت در رقابت‌های اسکار ارسال نخواهد کرد.

شاه‌حسینی: ادعای اینکه "اگر آوینی زنده بود به گذشته بازمی‌گشت" تعجب‌آور است

 شاه‌حسینی: ادعای اینکه "اگر آوینی زنده بود به گذشته بازمی‌گشت" تعجب‌آور است
2022-09-28T15:56:23+03:30
یک منتقد سینما می‌گوید که آوینی از مبانی فکری‌اش کوتاه نمی‌آمد اما مؤدبانه نقد می‌کرد. همین ادب و بزرگی‌اش باعث شد تا برخی روشنفکران تمایل به مصادره او بعد ...

تام هنکس اولین رمان "بسیار جاه طلبانه" خود را معرفی کرد

 تام هنکس اولین رمان "بسیار جاه طلبانه" خود را معرفی کرد
2022-09-28T14:49:51+03:30
اولین رمان "تام هنکس" هنرپیشه معروف هالیوود برنده جایزه اسکار سال آینده میلادی به صورت همزمان ۹ می ۲۰۲۳ در انگلستان و آمریکا منتشر می‌شود.

برگزاری دوره آمادگی برای راه‌یافتگان به مرحله مقدماتی مسابقات قرآن کریم

 برگزاری دوره آمادگی برای راه‌یافتگان به مرحله مقدماتی مسابقات قرآن کریم
2022-09-28T14:49:50+03:30
رئیس مرکز امور قرآنی سازمان اوقاف و امور خیریه از برگزاری دوره آمادگی راه‌یافتگان به مرحله مقدماتی چهل و پنجمین دور مسابقات سراسری قرآن کریم خبر داد.

بازگشایی پرونده انتقال صنعت چاپ در وزارت صمت

 بازگشایی پرونده انتقال صنعت چاپ در وزارت صمت
2022-09-28T14:49:50+03:30
رئیس اتحادیه چاپخانه‌داران تهران از رایزنی و موافقت وزارت صمت برای انتقال صنعت چاپ به زیرمجموعه‌‌ این وزارتخانه خبر داد.

سؤالی درباره تبلیغات کنکوری در تلویزیون؟

 سؤالی درباره تبلیغات کنکوری در تلویزیون؟
2022-09-28T13:03:08+03:30
مدیر شبکه آموزش به سؤالی درباره تبلیغات و برنامه‌های کنکوری که بیشتر از اینکه به آموزش بپردازند به تبلیغ می‌پردازند، واکنش نشان داد.

شانزدهمین دوره رقابت‌های بین‌المللی قرآن مراکش در حال برگزاری است

شانزدهمین دوره رقابت‌های بین‌المللی قرآن مراکش در حال برگزاری است
2022-09-28T12:16:18+03:30
شانزدهمین دوره مسابقات حفظ، قرائت و تفسیر قرآن جایزه ملک محمد ششم از پنجم مهر ماه در شهر کازابلانکا آغاز به کار کرد.
X فیلم جدید فیلم جدید دانلود فیلم و سریال تبلیغات شما (پیام به تلگرام)